محمد استادمحمد. عکس از «همت خواهی»

جشن «کانون کارگردانان خانه تئاتر» به جشنی به افتخار محمود استادمحمد تبدیل شد.

به گزارش ایسنا، در این برنامه که ۲۵ اسفند‌ماه در تالار اصلی مجموعۀ تئاتر‌شهر برگزار شد، محمدعلی سپانلو ـ شاعر معاصر ـ با ذکر خاطره ای از چگونگی آشنایی خود با محمود استادمحمد گفت: ۴۰ سال پیش در مجلۀ «فردوسی» نشسته بودیم که جوانی گمنام آمد و دعوتمان کرد تا نمایشش را ببینیم. رفتیم و نمایش نامه «آسید کاظم» را دیدیم که بسیار شگفت‌انگیز بود و بدجوری ما را در سالن کوچک «خانۀ نمایش» نگه‌داشت.

محمدعلی سپانلو: «محمود استاد محمد» طلیعه دار راهی نو در تئاتر ایران

محمدعلی سپانلو. عکس از «همت خواهی»محمد علی سپانلو در مورد اهمیت این نمایشنامه گفت: «آسید کاظم» همۀ جامعه را یکجا جمع کرده بود و در عین ظاهر سنتی‌اش، بسیار مدرن بود. در آن دوران بود که تاریخ تئاتر ایران راه تازه ای را پیدا می کرد؛ راهی که با اسماعیل خلج آغاز شد و محمود استاد‌محمد آن را ادامه می داد.

این شاعر در پایان صحبتش با اشاره به مشکلات فراوان عرصۀ هنر و اظهار تاسف از ادامۀ این مشکلات، ادامه داد: این از جان سختی هنرمندان ما است که توانسته‌اند در شرایطی به این دشواری کار کنند.

امید روحانی: «استادمحمد» در مسیر تاریخیِ «میرزاده عشقی»، «بیژن مفید» و «علی حاتمی» گام برداشته است

امید روحانی، منتقد تئاتر و سینما، سخنران دیگر این مراسم بود که گفت: خوشحالم که امشب می بینم محمود استادمحمد با وجود بیماری‌اش، هنوز دغدغۀ نوشتن دارد.

امید روحانی. عکس از «همت خواهی»وی با اشاره به اینکه نقش استاد‌محمد به عنوان نویسنده در تئاتر ایران به مراتب مهم‌تر از نقش کارگردانی اوست، گفت: محمود استاد‌محمد میراث‌دار بخشی از تئاتر ما است که در دهه‌ی ۴۰ آغاز شد؛ نسلی که بعد از لاله‌زار شروع به کار کردند و «تئاتر ایرانی» را پایه‌ریزی کردند، تئاتری که دغدغه‌های فرهنگی و اجتماعی داشت.

به گفتۀ روحانی: استاد محمد ادامه ‌دهندۀ راهی است که میرزاده عشقی، بیژن مفید و علی حاتمی آغاز‌گران آن بودند؛ او تنها کسی است که از میان گروه تئاتر «شهر قصه»، هنوز دغدغۀ تئاتر دارد.

وی در بخش دیگری از سحنان خود دربارۀ ویژگی‌های نمایشنامه ‌های محمود استادمحمد متذکر شد: در آثار او بازتاب همۀ تلاش‌ها و دغدغۀ هنرمندان دهۀ ۴۰ را می‌بینیم؛ شکلی از یک رئالیزم خشنِ اجتماعی و علاقۀ بسیار برای بیان بحران‌های اجتماعی.

ستایش از یک عمر فعالیت هنری

محمدعلی سپانلو و محمود استادمحمد. عکس از «همت خواهی»پس از صحبت‌های روحانی، توسط محمدعلی سپانلو از استاد‌محمد - که خود در این برنامه حضور داشت – دعوت شد تا بر صحنه حاضر شود و سپانلو در میان تشویق حاضران که مدتی طولانی ادامه داشت، تندیس ویژۀ «کانون کارگردانان خانۀ تئاتر» را به این نمایشنامه‌نویس و هنرمند تئاتر تقدیم کرد.

در بخش دیگری از این برنامه تصاویری از محمود استاد‌محمد پخش شد.

استاد‌محمد در این تصاویر با مروری بر آثار خود، «آسید کاظم» را به عنوان نمایشنامه ای مذهبی در شرایط دهۀ ۵۰ ایران یاد می کرد، و در بارۀ نمایشنامه های دیگر خود می گفت: « شب بیست‌ویکم  الان خیلی مرا می‌ترساند و فکر می‌کنم آن موقع کجا بودم که آن را نوشتم؛ نمایشنامه‌ای که این‌قدر تلخ و تاریک است. اما «دیوان تئاترال» درست نقطۀ مقابل آن است؛ «دیوان تئاترال» نمایشی است که حس خوبی به من می‌دهد».

محمد استادمحمد. عکس از «همت خواهی»

این هنرمند تئاتر در بخش دیگری از این تصاویر گفت: خوشبختانه در این سن و سال اجازه نمی‌دهم، فکر مرا با خودش ببرد، بلکه  تلاش می‌کنم خودم فکر را بسازم. الان خیلی دوست دارم بخندم و خیلی هم دنبال خنده می گردم. هرجا و به گوشه‌ای از زندگی دقیق می‌شوم، خنده‌ام می‌گیرد. زندگی خودش کمدی‌ترین پدیده است».

استادمحمد در این تصاویر با تاکید بر اهمیت حفظِ تاریخ و گنجینه‌های تئاتری ایران زمین خاطر نشان کرد: افرادی مانند عباس جوانمرد و حمید سمندریان و … اینها گنجینه‌های تئاتر ما هستند. شاهد بودم عباس جوانمرد چند سال پیش که از خارج به ایران آمد، می‌خواست یک مدرسۀ تئاتر بسازد، اما دیدم چگونه همه جور کاری کردند که نتواند چنین کاری کند.

نمایشنامه خوانی «آسید کاظم» به کارگردانی «محمد رحمانیان»

«آسید کاظم» به کارگردانی «محمد رحمانیان». عکس از «همت خواهی»در بخش دیگری از این برنامه نمایشنامۀ «آسید کاظم» از مشهورترین آثار محمود استاد‌محمد به کارگردانی محمد رحمانیان نمایشنامه‌خوانی شد و بار دیگر بر صحنۀ تئاتر جان گرفت.

در میان این برنامه محمدعلی سپانلو به دعوت رحمانیان روی صحنه رفت و در بخش «تُرنا بازی» دو قطعه شعر را به مناسبت عید نوروز برای حاضران خواند.

محمد رحمانیان در این مراسم و دربارۀ این نمایشنامه‌خوانی گفت: این نمایشنامه را به عشق محمود خواندیم. رنج ۴۰ سالۀ او را در نوشتن درک کردیم و از آن لذت بردیم. او کسی است که بیش از ۴۰ بار روی صحنه رفته و به جایی رسیده که تئاتر ایران به احترامش می‌ایستد و برایش کف می‌زند.

در این برنامه که همزمان با سالگردِ گشایشِ تماشاخانۀ تئاتر در مدرسۀ «دارالفنون» برگزار می شد، هیات مدیرۀ «کانون کارگردانان خانه تئاتر» از پنج هنرمند جوان به خاطر اجرای نمایش‌هایشان تقدیر کردند.

بهاره اسدی کارگردان نمایش «هملت ماشین»، سید مرتضی میرمنتظمی کارگردان نمایش «ابرها»، نصیر ملکی‌جو کارگردان نمایش «سفید برفی و هفت کوتوله»، جابر رمضانی کارگردان «تیم شنا» و نیما دهقانی کارگردان «منو و طلخک» پنج کارگردان جوانی بودند که در این مراسم تقدیر شدند.

عکس ها از «همت خواهی»

بیشـتر بخـوانیـد:

«جشنوارۀ آوینیون»؛ حقایق و آمار
آیا تکنولوژی دیجیتالی تئاتر قرن بیست و یکم را دگرگون می کند؟
«تئاتر»، «غذا»، «جامعه» و «بحرانِ اقتصادی» در یونان
انتقاد از «وضعیت تئاتر کشور» در مراسم تودیع «محمد دشت گلی»
تازه ترین نمایشنامۀ «علیرضا نادری» با صدای خودش
یادداشتی از «حسین ذوقی»؛ «ما شاهدان زوال، شهادت می دهیم»
چرا «اشیل» در آرمانشهرِ افلاطون «سانسور» خواهد ‌شد؟ - (2)
دیدار با «آرین موشکین»؛ تئاتر همچون آئینی برای «خورشید»
در این مُلک بهای جان یک هنرمند به چه میزان است؟